Tobar an Dualchais Kist O Riches

Tobar an Dualchais Kist O Riches

The voices of the past... brought to life through the latest technology
Mun Làraich-lìn

Tha Julie Fowlis agus Chris Wright air a bhith nan Luchd-ealain air Mhuinntireas aig
Tobar an Dualchais

Tha clàran-fuaim air an làraich-lìn seo a chaidh a chlàradh ann an Alba agus nas fhaide air falbh, bho na 1930an agus air adhart. Tha an àireamh de chlàran air-loidhne a-nise a’ teannadh air 50,000.

Am measg nan clàran cluinnidh tu sgeulachdan, òrain, ceòl, bàrdachd agus fiosrachadh fìrinneach.

Rannsaich
Dh'fhaodadh tu facal/abairt, ainmean daoine, ainmean-àite no àireamhan Sgoil Eòlais na h-Alba a chur an seo.
Naidheachdan

Fàilte do làrach-lìn Tobar an Dualchais/Kist o Riches, a tha a-nis air bunait theicnigeach ùr. Chruthaich sinn an làrach-lìn eadar-amail seo airson a dhol ann an àite na làraich-lìn a bh’ ann bho thùs, a bha air fàs cugallach agus i stèidhichte air seann teicneòlas a tha an-diugh gun taic. Thug Oilthigh Dhùn Èideann maoineachadh do EDINA airson an làrach seo a leasachadh agus nì seo cinnteach gum faighear gu na clàran san àm ri teachd.

Cha robh e comasach cuid dhe na gnìomhan toinnte agus sònraichte bhon t-seann làraich a chruthachadh as ùr. Mar sin, ma dh’fhaodte gum faic luchd-cleachdaidh gu bheil pàirtean dhith air atharrachadh.

Tha cha mhòr 50,000 clàr a-nis ri chluinntinn air an làraich-lìn eadar-amail.

Tha com-pàirtichean Tobar an Dualchais/Kist o Riches an-dràsta a’ beachdachadh air na cothroman a dh’fhaodadh a bhith ann san àm ri teachd. Gus fios a bhith againn air feumalachdan chom-pàirtichean agus luchd-cleachdaidh, bhiomaid fada nad chomain nam b’ urrainn dhut an ceisteachan goirid seo a lìonadh air-loidhne: https://edin.ac/2Y5wMm4

Clàr na Mìosa
image

Thar nan linntean tha daoine air a bhith air am beò-ghlacadh le fàisneachdan Choinnich Odhair agus tha a chliù cho mòr ’s gu bheil daoine fhathast a’ bruidhinn air an fhiosachd a rinn e gus an latha an-diugh.

Tha a’ chuid as motha de nas aithne dhuinn mu dheidhinn Choinnich a’ tighinn bho bheul-aithris agus, a rèir sin, b’ e Coinneach MacCoinnich an t-ainm a bh’ air. Thathar ag ràdh gun do rugadh e ann an Ùig ann an Eilean Leòdhais anns an 17mh linn. Chan eil fianais sgrìobhte ann gun robh e beò aig an àm sin ach tha cunntasan cùirte a’ toirt iomradh air cuideigin dhan aon ainm a bha fo chasaid gun robh e ri buidseachd anns an 16mh linn.

Dh’fhàisnich e diofar thachartasan mar an Dàrna Cogadh, cinnidhean Albannach a rachadh à bith, Blàr Chùil Lodair, togail Sligh’-uisge na h-Alba, agus trèanaichean a rachadh air feadh na Gàidhealtachd. Chaidh leabhar mu dheidhinn fàidheadaireachd Choinnich Odhair a chur ann an clò le Alasdair MacCoinnich airson a’ chiad uair ann an 1877. Chan eil e soilleir, ge-tà, an tàinig an fhiosachd seo bhon aon duine no fiù ’s an robh Coinneach Odhar a-riamh beò.

A rèir beul-aithris bha Coinneach Odhar ag obair dha Iarla Shìophoirt nuair a fhuair e obair aig Caisteal Bhrathainn faisg air Inbhir Pheofharain. Mar thoradh air fàisneachd a rinn e an seo, chaidh a mharbhadh gu brùideil. Bha Iarla Shìophoirt air falbh san Fhraing nuair a dh’iarr a bhean, a’ Bhan-iarla Isabella, air Coinneach Odhar innse mar a bha cùisean a' dol dhan Iarla thall thairis. Nuair a dh’innis e dhi gun robh an t-Iarla còmhla ri boireannach eile, dh’òrdaich i gun rachadh Coinneach a losgadh gu bàs ann am baraille de theàrr theth aig Gob na Cananaich san Eilean Dubh.

Thathar ag ràdh gun robh clach shònraichte aig Coinneach a thug dha an dà-shealladh agus tha diofar sgeulachdan ann air mar a fhuair e a’ chlach sa chiad àite. Bha cuid a’ cumail a-mach gun do thuit e na chadal air sìthean agus nuair a dhùisg e bha a’ chlach na phòcaid, agus bha cuid eile a’ cumail a-mach gun do lorg e i ann an nead fithich. Anns an dreach seo, air innse le Dòmhnall Mac na Ceàrdaich à Tiriodh, bha Coinneach Odhar air an tràigh aon oidhche nuair a thachair e ri taibhse de mhaighdeann a chaidh a bhàthadh agus thuirt i ris far an robh a’ chlach a bha i fhèin a’ cleachdadh airson fiosachd.

Thoir sùil air clàran Dòmhnall Mac na Ceàrdaich